esoterisch woordenboek inspiratiesite

ALCHEMIE
Een oorspronkelijk Arabisch woord: al (de) chemie: transformatie. Alchemie is een voorloper van de huidige chemie. De ontdekking van het buskruit door de monnik Barthold Schwarz was eigenlijk een mislukte alchemistische proef.
Alchemie is vooral bekend als methode om goud te maken - dat wil zeggen onedele metalen zoals lood (Saturnus) om te zetten in edele (goud bijvoorbeeld) - met behulp van de Steen der Wijzen.
De door de alchemisten gebruikte methoden en symbolen wijzen er op dat de gevolgde processen eerder een geestelijke transformatie ten doel hadden dan het maken van goud. De fasen in dit transformatieproces werden door kleuren aangegeven. Rood, het Rubedo, was de kleur van het eindstadium; het ware leven. (Zie ook Planetaire Metalen en Kleuren en Alchemie)

ARCHETYPE
Arche is oud, oer - archetype is dus oertype of vorm. Voorbeelden van archetypen: Vader, Moeder, Huis, Boom. Archetypen verwijzen naar algemeen menselijke ervaringen.
Naast onze biologische afkomst - een ontwikkeling van miljoenen jaren die zich manifesteert in ons lichaam - zijn we als mens ook erfgenamen van een geestelijke ontwikkeling. Zowel op persoonlijk als op collectief niveau dragen we deze ontwikkeling in ons mee.
Archetypen behoren tot dit erfgoed.
Woorden als vader, moeder, huis hebben een letterlijke of functionele en een figuurlijke of symbolische betekenis.
In de functionele, dagelijkse betekenis is vader gewoon een man. In de onderliggende beleving roept 'mijn vader' een hele serie beelden, verhalen en emoties op.
Deze onderlaag, waar ons gevoel wordt aangesproken, kunnen we splitsen in een persoonlijke component (mijn beleving) en de algemeen menselijke: de archetypische onderlaag.. Als ik het over 'mijn vader' heb, lopen al deze lagen gemakkelijk door elkaar. Achter 'mijn vader' rijst de archetypische Vader op.
In onze dagelijkse beleving kunnen we onderscheid maken tussen vier lagen waarop we bepaalde situaties kunnen ervaren
De functionele of dagelijkse laag:
De laag van de persoonlijke beleving
De culturele laag, waartoe ook ons ras en onze godsdienst of levensovertuiging behoort
De archetypische laag; het algemeen menselijke.
Van onder tot boven schimmert door al deze lagen de archetypische onderlaag.

ARCHETYPEN: VOORBEELD HET VADER ARCHETYPE
Als je zegt 'mijn vader' zal dat voor iedereen totaal verschillende ervaringen en gevoelens oproepen; zowel positieve als negatieve. Deze man moest voor ons invulling geven aan een hele serie instinctieve behoeftes en verwachtingen. Bescherming, zorg, leiding, iemand om trots op te zijn, een rolmodel voor man-zijn voor jongens, een testcase voor vrouw-zijn voor meisjes, een stevig punt om je tegen af te zetten in je pubertijd. Deze behoeftes en verwachtingen zijn algemeen menselijk; zelfs de behoefte om tenslotte op eigen benen gezet te worden.
Het antwoord dat we op onze verwachtingen en behoeftes gekregen hebben, is deels persoonlijk (onze relatie met onze eigen vader), deels cultureel (hoe wordt van mannen in een bepaald tijdvak en in een specifieke maatschappelijke context verwacht dat zij de vaderrol vervullen) en deels archetypisch (een man die een kind verwekt roept daarmee in zichzelf de archetypische behoefte op om een antwoord te geven op de verwachtingen van het kind - en waarschijnlijk ook op die van de moeder).
Alle belangrijke gebeurtenissen in ons leven hebben een archetypische achtergrond en zijn verbonden met sterke emoties. Zie ook Archetypen: inzicht in rollen en gedragspatronen.

ARCHETYPE EN ASTROLOGIE
Archetypen worden in de astrologie Planeten genoemd. Astrologie geeft informatie over de archetypische laag. De astroloog vertaalt deze met behulp van haar of zijn kennis van de andere lagen naar het functionele niveau.
Tot de mannelijke archetypen behoren Zon, Mars, Jupiter en Saturnus; tot de vrouwelijke Maan en Venus. De archetypische laag is verbonden met instincten, behoeftes en sterke emoties en daarmee met het mysterie van het leven zelf.
Elk archetype is een vormende kracht die aan dit leven gestalte geeft. Onze voorouders noemden deze krachten goden (Grieks: daimon; Latijn: numen).
De manifestaties van twee van deze goden, Jupiter en Saturnus, kunnen de voornaamste kenmerken van een cultuur beschrijven.
Beiden maken deel uit van het Vader archetype, waartoe ook de Zon behoort. Het Vader en het Moeder (Maan) archetype zijn waarschijnlijk de oudste - uiteraard gevolgd door dat van de Dochter (Venus) en de Zoon (Mars). We moeten ons daarbij voorstellen dat ook de goden een ontwikkeling doormaken; dat elke cultuur hieraan bijdraagt en dat er steeds ook keuzes plaatsvinden, bijvoorbeeld als slechts één aspect van een archetype verder wordt ontwikkeld.
De Griekse en de Romeinse traditie benadrukten het expansieve Zeus-Jupiter aspect van het vader-archetype; de Indianen aanbaden de verheven Zon-vader; de Joodse traditie is Saturnaal, streng en monotheïstisch, evenals de christelijke die daarnaast een belangrijke plaats inruimt voor de Zoon. Aangezien intuïtie en gevoel vrouwelijke eigenschappen zijn die bij de Moeder en de Dochter behoren, worden deze in de Joods-christelijke kant van onze cultuur gemakkelijke onderdrukt, zelfs zozeer dat het zicht op de bezielde wereld grotendeels verloren is gegaan. Toch manifesteren ook zij zich voortdurend om ons heen.

ARCHETYPEN: INZICHT IN ROLLEN EN GEDRAGSPATRONEN
Vrouwen identificeren zich makkelijker met de Moeder en Dochter en de talloze varianten daarop - en mannen meer met de Vader en de Zoon.
Toch kom je op functioneel niveau heel wat redelijke of voedende mannen en sturende of bruisende vrouwen tegen. De rol van de Vader of de Zoon kan dus heel goed door een vrouw gespeeld worden. Het gaat hier om gestalte geven aan archetypische krachten.
Voorbeeld: een werkbespreking
In een bedrijf is werkoverleg aan de gang tussen de archetypische vader, moeder, dochter en zoon.
Het kan zelfs zijn dat ze op de daartoe meest geëigende archetypische plaatsen zijn gaan zitten:
de Vader in het zuiden, (het 10e huis van Saturnus )
de Moeder in het noorden, (het 4e huis van de Maan )
de Zoon in het oosten en (het 1e huis van Mars )
de Dochter in het westen. (het 7e huisvan Venus )
Net als bij een partijtje bridge.
De Vader zit voor; hij heeft een duidelijk doel voor ogen. De uitkomst moet zinnig zijn en passen in een bepaalde structuur. De Moeder is geneigd hem te steunen, maar benadrukt saamhorigheid en een goede sfeer. De Zoon vertoont tekenen van ongeduld, hij wil actie en komt met voorstellen die verder gaan dan wat op tafel ligt; hij benadrukt meer vrijheid en initiatief.
De Dochter pakt de bal op en speelt een bemiddelende, soms verzoenende en altijd op redelijkheid gerichte rol.
De afloop is sterk afhankelijk van de persoonlijke ervaringen van de deelnemers met hun eigen vader en moeder, zowel in positieve als in negatieve zin en van de mate waarin ze hun rol herkennen en ook van rol kunnen wisselen - of de rol van de ander waarderen.

ARCHETYPE EN DE GOEDE OUDER
Eigenlijk is het beter om niet over rollen te spreken maar aan het gestalte geven van oerkrachten die zich in elk veld waar mensen aanwezig zijn, beginnen te roeren.
In principe kunnen er hoe dan ook twee dingen gebeuren. Als we het nog eens het vader-archetype als voorbeeld nemen: we kunnen blijven hangen in het beeld dat we van vaderen hebben opgedaan en daardoor regelmatig in uitzichtloze conflicten verzeild raken.
We kunnen deze conflicten ook gebruiken om ons concept van vaderen te verbreden en te verdiepen. Dit kan betekenen, dat we de onderliggende intense behoefte aan leiding, gezag en bescherming in onszelf herkennen en dat we er in situaties waarin we er zelf op worden aangesproken een adequate persoonlijke invulling aan kunnen geven.
Als we het archetype worden, kunnen we verworden tot een tiran; als we weigeren de rol op ons te nemen, ontlopen we onze verantwoordelijkheid.
We zullen juist aan persoonlijkheid winnen door een verhouding aan te gaan met het algemeen menselijke. Tenslotte kan zich als belangrijk deel van onze persoonlijkheid de Goede Ouder ontwikkelen, die zowel vader- als moederenergie omvat en die onze innerlijke creatieve Zoon en Dochter kan steunen in hun ontplooiing.
En verder kunnen we eens experimenteren met onze plaats aan tafel. Vaak bepaalt de plaats waar we gaan zitten welke rol we krijgen toebedeeld!

ASTROLOGIE
De leer die betekenis toekent aan de interactie tussen hemel en aarde. Astrologie is ontstaan uit waarneming van ritme en ordening in de natuur. Daarbij wordt de mens als middelpunt gezien van zijn leefomgeving of kosmos. Deze kosmos bestaat uit de vier windrichtingen op de plaatselijke horizoncirkel en de stand van de Dierenriem of baan van de Zon, Maan en de Planeten. Een complex energieveld.
Door op een bepaald moment naar de hemel te kijken kun je aan de hand van de standen van de planeten zien wat zich in dit energieveld voordoet.

AURA
Aurum is goud. Aura betekent letterlijk goudglans, naar het aureool dat antieke schilders rond de hoofden van heiligen aanbrachten. Je aura is de uitstraling van psychische energie om je heen.

CHAKRA
Een Sanskriet woord dat 'wiel' betekent. Centrum van psychische energie in het lichaam. Er zijn zeven hoofd chakra's - daarnaast zijn de chakra's in de handen en voetholtes belangrijk.

EGO, SCHADUW EN 'HOGERE' ZELF
De kern van de persoonlijkheid is het ik of 'ego'. Het ego wordt ook wel het 'kleine ik' genoemd; het 'grote ik' of hogere zelf is de Zon.
In deze persoonlijkheid wordt een aanvaardbaar deel van ons totale psychische krachtenveld opgenomen. Dat is dus het deel van ons totale zelf waar we 'ik' tegen zeggen.
Andere delen houden we er buiten: ze worden verstoten of verdrongen en natuurlijk ook geprojecteerd.
Dit 'niet-ik' hoort wel bij ons maar we herkennen dit niet als eigen. Vaak wordt dit niet-ik je schaduw of tegenpool genoemd.
Onze tegenpool komen we gewoonlijk alleen in extreme omstandigheden tegen. Vaak staan we dan verbaasd van onszelf - maar we kunnen ook van onszelf schrikken. Een hekel hebben aan gierige mensen en dan opeens merken dat je een ander niets gunt. Dat soort dingen.
___________________