RELATIE VAARDIGHEDEN - VEELGESTELDE VRAGEN over relatie problemen

Oude pijn wordt voelbaar in hoe iets wordt gezegd en hoe iets wordt gehoord.

Ruzie ontstaat altijd door hierop AVERECHTS te reageren. Als je averechts reageert pik je één kant van een signaal op.

Het gaat om ogenschijnlijk onschuldige mededelingen of verzoeken (de inhoud van de boodschap) waarin een verwijt, beschuldiging, aanval, hatelijkheid, vernedering of eis verpakt zit - of te horen zou kunnen zijn …
('het relatieniveau' is o.a. de klank van de stem die aangeeft hoe de boodschap moet worden verstaan).

'We gaan lekker wandelen' - 'We? Wie zijn we?' Je kunt ook vermoeden hoe 'ben je klaar?' moet klinken om als respons 'ik kan niet heksen!' te krijgen.

Leren constructief ruzie maken begint met communiceren over de onderliggende emoties: angst, boosheid, verdriet.

Bijvoorbeeld: ja het klopt dat er een verwijt te horen was in mijn 'vriendelijke' verzoek. Ik ben gewoon weer eens pissig omdat ik het gevoel heb dat ik altijd alles alleen moet doen.
Het helpt uiteraard als je je eigen schaduw en de geschiedenis ervan kent - of bereid bent dit onbekende deel van jezelf te leren kennen.

De belangrijkste RELATIEVAARDIGHEID om te leren is om niet te verdwijnen in de emotionele laag maar op hartniveau aanwezig te blijven en snappen dat wat er op je afkomt een signaal is van oude pijn. Van jezelf - en van de ander.

Als je kwetsbare zelfrespect niet meteen in het geding is (je neemt het 'hoog op' want je voelt je beledigd, onheus behandeld of te kort gedaan) bestaat kans om te reageren op hartniveau.

Vermijdt het Heilige Gelijk en de SCHULDVRAAG. Zolang het gesprek daarom draait wordt niets opgelost.

RUZIES gaat zelden om de feiten - want die kun je alle kanten opdraaien. (Beschuldigen en verwijten is wrok; je schuldig voelen hoort bij de schaamte positie.
In het ongelijk gesteld worden / de schuld krijgen is voor de meeste mensen onverdraaglijk. Daarom is schuld bekennen ook zo moeilijk).

Bereidheid om uit je trots te stappen is nodig om weer in gesprek te komen. Om elkaar weer recht in de ogen te kijken.
Uiteindelijk gaat het om een keus: gaat het jou om contact - of over gelijk krijgen? (je gram halen, je superieur voelen, het laatste woord willen hebben?).

Toegeven dat er inderdaad irritatie of nijd zat in je 'vriendelijke verzoek' of 'grappige opmerking' kan voor de ander al een hele opluchting zijn.

Elke relatie is in principe helend als er op hartniveau kan worden gecommuniceerd.

Conflicten ontstaan op omgangsniveau. De oplossing ligt op hartniveau.

Wees je bewust van de portie oude pijn die in elk contact actief kan worden.

Conflicten zijn signalen van oude pijn. Begin met je emoties te inventariseren: hoeveel procent bang, boos, verdrietig?

Emoties zijn gemakkelijk te herkennen door de toon van het bijbehorende taalgebruik iets te overdrijven.

Dan wordt de klacht hoorbaar in 'waarom moet mij dit overkomen'; de wrok in 'voor mij steken ze toch ook geen poot uit'; de tranen in 'hij heeft verder nooit meer naar me omgekeken'.

Het is belangrijk om de EMOTIONELE POSITIES (De Angst Positie / De Schaamte Positie / De Wrok en Mok Positie / De Slachtoffer Positie) te herkennen bij jezelf en anderen en om ruimte te maken om hierin nieuwe keuzes te maken. (Zie bij 'het projectie mechanisme')

Bij persoonlijke ontwikkeling spelen deze emotionele posities een belangrijke rol

Bij het onderzoeken van je emotionele posities kom je alle daarbij horende emoties natuurlijk rechtstandig tegen.

Om te groeien is het onvermijdelijk dat je wordt uitgedaagd om uit je comfortzone te stappen en te kijken wat er gebeurt als je de zaken niet meer zo in de hand hebt.

Achter je zelfbeeld komt je schaduw naar voren; niet zelden met positieve gevolgen. In je boosheid zit niet alleen wrok maar ook kracht; in je verdriet compassie, in je angst zorg.

De thema's met de bijbehorende oefeningen die de docenten in de lessen aanreiken zijn ervoor bedoeld deze kennismaking op een positieve manier te laten verlopen.

De weerstanden - blokkades soms - die je tegenkomt zijn als stapstenen in je proces van bewustwording en heling.

Het is niet de bedoeling om door weerstand heen te breken of om dit 'simpelweg los te laten'.

Het onderzoeken van je weerstand / weerzin / emotie levert altijd veel inzicht op.
Als wrok of mok een rol speelt (altijd gebaseerd op oude pijn en nare ervaringen uit het verleden) is het noodzakelijk om hiervan bewust te zijn - of in elk geval beducht op het feit dat dit een rol kan spelen.

Eerst zelf je eigen pijn verwerken is dan noodzakelijk voor je verder kunt. (Burn your own wood first' in termen van Arnold Mindell).

Gedrag waar je het moeilijk mee hebt kun je dus eigenlijk alleen benoemen zonder ruzie te krijgen, als je eerst zelf de ergste lading eraf hebt gehaald door na te gaan wat je bang maakt of waarom je jezelf zo ergert.
Wat raakt dit in jezelf? Eerst je eigen fikkie stoken en de licht ontvlambare brandstof wegbranden voor je in de aanval gaat.

© 2004 / Jan de Graaf